Gelişmiş ülkelerde reel ücretler yeniden erimeye başladı

FT'nin haberine göre, İran savaşıyla derinleşen enerji şoku ve Hürmüz Boğazı'ndaki kriz, gelişmiş ekonomilerde fiyat artışlarını ücret artışlarının önüne geçirirken, reel ücretlerdeki toparlanma yeniden zayıflamaya başladı. ABD, İngiltere ve Euro Bölgesi başta olmak üzere birçok gelişmiş ülkede tüketiciler, petrol ve uçak bileti fiyatlarındaki sert artışların etkisiyle alım gücü baskısıyla karşı karşıya kaldı. Hürmüz Boğazı'nın kapanmasının tetiklediği bu maliyet artışları, ücretlerdeki nominal yükselişi gölgede bırakıyor. ABD'de nisan ayında yıllık enflasyon yüzde 3,8'e yükselirken, ortalama saatlik kazançlar yıllık bazda yüzde 3,6 arttı. Böylece fiyatlar iki yıl sonra ilk kez ücretlerden daha hızlı yükselmiş oldu. KPMG US Başekonomisti Diane Swonk, savaşın tedarik zincirlerini bozduğunu ve boğaz yarın açılsa bile fiyatları önceye göre daha yüksek seviyelere taşıyacağını söyledi. İngiltere'de de benzer bir baskı yaşanıyor. İkramiyeler hariç ortalama ücretler mart ayına kadar olan üç aylık dönemde reel bazda yalnızca yıllık yüzde 0,1 arttı. Enflasyonun önümüzdeki aylarda yükselmesi ve işe alımların zayıf kalması nedeniyle bu göstergenin negatife dönmesi bekleniyor. Euro Bölgesi'nde ise enerji şoku, çalışanların 2022'deki enflasyon dalgasında kaybettikleri alım gücünü yeni yeni geri kazanmaya başladıkları bir dönemde yeni bir darbe olarak görülüyor. Pantheon Macroeconomics'ten Claus Vistesen, 2026'da Euro Bölgesi genelinde reel ücret artışının sıfıra yakın olmasını beklediğini, mali alanı sınırlı ülkelerde ise tablonun daha olumsuz olabileceğini söyledi. Reel ücretlerdeki zayıflama, ekonomi yönetimleri açısından iki yönlü risk yaratıyor. Bir yandan hanehalkının harcamaları kısmak zorunda kalması büyüme üzerinde baskı oluşturabilir. Diğer yandan çalışanların daha yüksek ücret talep etmesi, enerji fiyatları gerilese bile enflasyonun kalıcı hale gelmesine yol açabilir. JPMorgan Baş ABD Ekonomisti Michael Feroli, reel ücret daralmasının büyük ölçüde Orta Doğu çatışmasından kaynaklandığını belirterek, Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılması ve enerji fiyatlarının düşmesi halinde reel ücretlerin yeniden artışa geçebileceğini söyledi. Buna karşın uzmanlar, yüksek enflasyonun kâr marjlarını daraltarak istihdamı da baskılayabileceği uyarısında bulunuyor.