IEA: Hürmüz krizi tarihin en büyük enerji arz şokuna yol açtı

IEA: Hürmüz krizi tarihin en büyük enerji arz şokuna yol açtı

Mehmet Yıldız · Per 19.11.2026 08:36


Uluslararası Enerji Ajansı (IEA), Hürmüz Boğazı'ndaki kesintilerin dünya tarihinin en büyük enerji arz şokuna neden olduğunu açıkladı. IEA'nın Dünya Enerji Görünümü 2026 raporuna göre, Körfez bölgesin...

Temel Analiz Bu haberin piyasalara etkisini ve ekonomik temel analizini inceleyin.
Analizi Göster
Uluslararası Enerji Ajansı (IEA), Hürmüz Boğazı'ndaki kesintilerin dünya tarihinin en büyük enerji arz şokuna neden olduğunu açıkladı. IEA'nın Dünya Enerji Görünümü 2026 raporuna göre, Körfez bölgesinden petrol arzında toplam 2,8 milyar varillik, doğal gaz arzında ise 60 milyar metreküplük kayıp yaşandı. Dizel fiyatları varil başına 200 doları aşarak rekor kırdı. IEA, kasım ayı itibarıyla devam eden krizin enerji piyasaları üzerindeki baskısının arttığını belirtti. Küresel enerji sisteminin başlangıçta arz kayıplarına dayanıklılık gösterdiği, ancak stoklar ve diğer koruyucu mekanizmalar azaldıkça maliyetlerin giderek tüketicilere yansıdığı ifade edildi. Dünya nüfusunun dörtte üçünün petrol ve doğal gaz ithalatçısı ülkelerde yaşadığına dikkat çekilen raporda, 4 milyardan fazla insanın petrol ihtiyacının yüzde 30'undan fazlasını Hürmüz Boğazı'na bağımlı ülkelerde bulunduğu kaydedildi. Petrol ve doğal gaz ithalat faturası 1,6 trilyon dolara çıkıyor IEA, küresel petrol ve doğal gaz talebindeki düşüşe rağmen ithalat harcamalarının 2026 yılında yüzde 25 artarak 1,6 trilyon dolara ulaşmasını bekliyor. Krizin özellikle Asya-Pasifik ve Afrika'daki gelişmekte olan ithalatçı ekonomileri etkilediği belirtildi. Kriz öncesinde Hürmüz'den geçen petrolün yaklaşık yüzde 80'i, sıvılaştırılmış doğal gazın (LNG) ise yaklaşık yüzde 90'ı Asya'ya gönderiliyordu. Hürmüz'e alternatif boru hatları için 40 milyar dolar gerekiyor IEA'ya göre Körfez petrolünün Hürmüz Boğazı'ndan geçmeden uluslararası piyasalara ulaştırılmasını sağlayacak, günlük toplam yaklaşık 7 milyon varil kapasiteli boru hattı projeleri inşa veya değerlendirme aşamasında bulunuyor. Bu projelerin yaklaşık 40 milyar dolara mal olacağı ve Orta Doğu'dan ihraç edilen petrolün varil başına maliyetini yaklaşık 2 dolar artıracağı hesaplanıyor. IEA'nın Hürmüz'den geçişin düşük kaldığı senaryosunda, alternatif hatların tamamlanması ve talebin azalması halinde boğazdan petrol geçiş ihtiyacı 2035'te günlük 2 milyon varile kadar gerileyebilir. Petrol talebi 2030'da 103 milyon varilde dengelenebilir IEA'nın açıklanan politikaları esas alan senaryosunda küresel petrol talebinin 2030 yılına kadar günlük yaklaşık 103 milyon varilde dengelenmesi ve ardından yavaş bir düşüşe geçmesi bekleniyor. Enerji güvenliği risklerinin daha uzun süre devam ettiği alternatif senaryoda ise 2035 petrol talebi, temel senaryoya göre günlük 4 milyon varilden fazla düşük gerçekleşiyor. Ajans, Hürmüz krizinin çözülmesinin ardından petrol ve doğal gaz piyasalarında arz fazlası oluşabileceğini ve fiyatlar üzerinde belirgin düşüş baskısı yaratabileceğini de belirtti. Elektrik talebi artacak, yenilenebilir enerjinin payı yükselecek IEA, küresel elektrik talebinin önümüzdeki on yılda 10 bin teravatsaatten fazla artacağını öngörüyor. Bugün elektrik üretiminde yüzde 33 olan yenilenebilir enerjinin payının 2035'te yüzde 45-50'ye yükselmesi bekleniyor. Raporda, artan elektrik talebinin karşılanabilmesi için önümüzdeki on yılda en az 25 milyon kilometre yeni elektrik hattı kurulması ve mevcut hatların 15 milyon kilometresinin yenilenmesi veya modernize edilmesi gerektiği vurgulandı.

Benzer Haberler

← Ana Sayfa