Fitch: ECB bilanço küçültme sürecinde hedef seviyeye yaklaşıyor
Zeynep Çelik · Çar 18.11.2026 17:34
Uluslararası kredi derecelendirme kuruluşu Fitch Ratings, Avrupa Merkez Bankasının (ECB) bilanço küçültme sürecinde hedeflenen seviyeye yaklaştığını belirterek, bankanın 2028 yılının ilk çeyreğinde re...
Uluslararası kredi derecelendirme kuruluşu Fitch Ratings, Avrupa Merkez Bankasının (ECB) bilanço küçültme sürecinde hedeflenen seviyeye yaklaştığını belirterek, bankanın 2028 yılının ilk çeyreğinde rezerv kıtlığı eşiğine ulaşabileceğini öngördü. Fitch, Euro Bölgesi'nde uzun vadeli devlet tahvili getirilerindeki yükselişin, ECB'nin niceliksel sıkılaştırma (QT) politikasını yavaşlatıp yavaşlatmayacağına ilişkin tartışmaları yeniden gündeme getirdiğini bildirdi. Fitch'in 18 Kasım tarihli raporuna göre ECB, bilançosunu küçülterek bankacılık sistemindeki rezervleri mevcut bol seviyeden yeterli düzeye indirmeyi hedefliyor. ECB'nin tahvil portföyü Mart 2023'ten bu yana 1,6 trilyon euro azaldı. Kuruluş, 2027 yılında çoğunluğu kamu sektörü borçlanma araçlarından oluşan yaklaşık 440 milyar euroluk tahvilin vadesinin dolacağını ve elde edilen tutarların yeniden yatırıma yönlendirilmeyeceğini belirtti. Banka rezervleri 2028'in ilk çeyreğinde 1,5 trilyon euroya gerileyebilir Fitch, Uluslararası Para Fonu (IMF) ve ECB'nin tahminlerine göre bankacılık sisteminde rezerv kıtlığının başlayabileceği seviyenin yaklaşık 1,5 trilyon euro olduğunu bildirdi. Euro Bölgesi bankalarının mevcut rezervleri 2,1 trilyon euro düzeyinde bulunurken, bu tutar gecelik mevduatların %22'sine karşılık geliyor. Fitch'e göre mevcut niceliksel sıkılaştırma hızının korunması halinde banka rezervleri 2028 yılının ilk çeyreğinde 1,5 trilyon euro seviyesine yaklaşacak. Rezerv kıtlığı yaşanması durumunda gecelik para piyasası faizlerinin ECB'nin politika faizinin üzerine çıkabileceğine dikkat çeken Fitch, mevcut durumda böyle bir gelişmenin yaşanmadığını ancak faizler arasındaki farkın bir miktar daraldığını belirtti. Ticari bankaların ECB'nin bir haftalık ana refinansman operasyonlarından sağladığı fonlamanın da hafifçe artması, rezervlerin geçmişteki kadar bol olmadığına işaret eden bir diğer gelişme olarak değerlendirildi. Bilanço küçültme süreci daha erken sona erebilir Fitch, rezerv kıtlığının hangi seviyede başlayacağına ilişkin önemli belirsizlikler bulunduğunu vurguladı. ECB'nin 2026 yılında yayımladığı analizlerde rezerv kıtlığı eşiğinin 600 milyar euro ile 2,2 trilyon euro arasında değişebileceği belirtilmişti. Kuruluşa göre bu geniş tahmin aralığı, ECB'nin bilanço küçültme sürecini öngörülenden daha erken yavaşlatması veya durdurması için gerekçe oluşturabilir. Niceliksel sıkılaştırmanın sona ermesi, uzun vadeli devlet tahvili getirileri üzerindeki yukarı yönlü baskıyı azaltabilecek olsa da Fitch bu etkinin sınırlı kalabileceğini değerlendirdi. Fitch, tahvil portföylerindeki küçülmenin devam etmesini daha olası görüyor Fitch, ECB'nin Varlık Alım Programı (APP) ve Pandemi Acil Varlık Alım Programı (PEPP) kapsamındaki tahvil portföylerinin, vadesi dolan menkul kıymetlerin yeniden yatırıma yönlendirilmemesi yoluyla küçülmeye devam etmesini daha olası buluyor. Kuruluşa göre bankaların rezerv talebi belirli bir seviyeye ulaştığında ECB, bu ihtiyacı refinansman operasyonları ve daha kısa vadeli borçlanma araçlarından oluşan yapısal bir tahvil portföyü aracılığıyla karşılayabilecek. Bu yaklaşımın, bankacılık sisteminin rezerv ihtiyacını karşılamanın yanı sıra ECB'nin uzun vadeli faiz hareketlerinden kaynaklanan risklere maruziyetini azaltacağı belirtildi.