Dünya Bankası Doğu Asya-Pasifik için büyüme tahminini yükseltti, yapay zeka yoğunlaşma riskilerine dikkat çekti

Dünya Bankası, yapay zeka bağlantılı ihracatın desteğiyle Doğu Asya ve Pasifik bölgesi için 2026 büyüme tahminini yüzde 4,2'den yüzde 4,5'e yükseltti. Banka, buna karşın bölge ekonomilerinin yapay zeka yatırımlarına ve bu alandaki küresel harcamalara artan bağımlılığının önemli bir kırılganlık oluşturduğunu belirtti. Bölgede büyümenin 2027'de yüzde 4,4'e, 2028'de ise yüzde 4,3'e yavaşlaması bekleniyor. Büyük ekonomiler arasında en güçlü yukarı revizyon Vietnam'da yapıldı; ülkenin 2026 büyüme tahmini 1,1 puan artırılarak yüzde 7,4'e çıkarıldı. İhracat büyümesinin yarısından fazlası yapay zekadan geldi Dünya Bankası'na göre yapay zeka bağlantılı ürünler hariç tutulduğunda bölgedeki ticaret büyümesi zayıf veya negatif kaldı. Yapay zeka bağlantılı ürünler, bölgedeki ekonomilerin çoğunda ihracat artışının yarısından fazlasını oluştururken, Malezya, Filipinler, Tayland ve Vietnam'da bu oran yüzde 70'i aştı. Çin, Endonezya, Malezya, Filipinler, Tayland ve Vietnam'ın nisan ayına kadar olan 12 aylık dönemde toplam 1,4 trilyon dolarlık yapay zeka bağlantılı ürün ihraç ettiği belirtildi. Yapay zeka yatırımları ABD GSYH'sinin yüzde 6'sına ulaştı Dünya Bankası, yapay zeka bağlantılı sermaye harcamalarının ABD GSYH'sinin yaklaşık yüzde 6'sına ulaştığını ve bunun 2000 yılındaki bilgi teknolojileri yatırım zirvesine yakın olduğunu belirtti. Banka, mevcut yatırım döngüsünün önceki teknoloji yatırım dönemlerinden daha hızlı büyüdüğünü ve halen ivme kazanmaya devam ettiğini kaydetti. 2025-2028 döneminde planlanan toplam 2,9 trilyon dolarlık yapay zeka sermaye harcamasının yaklaşık 800 milyar dolarının özel kredi piyasalarından finanse edilmesi bekleniyor. Özel kredi piyasasına uyarı Dünya Bankası, yapay zeka bağlantılı özel kredi finansmanının 2025'te toplam faaliyet içindeki payının yüzde 34'e yükseldiğini, önceki beş yıllık ortalamanın ise yüzde 18 olduğunu belirtti. Özel kredi piyasalarının daha az şeffaf olduğunu ve ciddi bir ekonomik daralma döneminde henüz test edilmediğini vurgulayan banka, yapay zeka harcamalarında yaşanabilecek tersine dönüşün bölge büyümesini destekleyen "temel sütunlardan birini" ortadan kaldırabileceği uyarısında bulundu. ABD'de yavaşlama Doğu Asya'yı doğrudan etkileyebilir Dünya Bankası'na göre ABD büyümesindeki 1 puanlık yavaşlama, diğer gelişmekte olan ekonomilerin büyümesini yaklaşık 0,6 puan azaltıyor. Yatırımlar üzerindeki etkinin ise bunun yaklaşık iki katı büyüklüğünde olabileceği belirtildi. Banka, yapay zekaya özgü bir yavaşlamanın özellikle Doğu Asya açısından önemli olacağını, bunun nedeninin bölgenin küresel yapay zeka tedarik zincirindeki güçlü konumu olduğunu ifade etti. Tayvan'ın da yapay zeka talebinin desteğiyle 2026 büyüme tahminini yüzde 9,6'dan yüzde 11'e yükselttiği ancak yüksek teknoloji sektöründe yaşanacak olası bir zayıflamanın ekonomiye beklenenden daha büyük zarar verebileceği konusunda uyarıda bulunduğu belirtildi.