SAMEKS Bileşik Endeksi eylülde 51,3'e yükseldi

MÜSİAD Ölçme Değerlendirme Merkezi (MÖDEM) tarafından hazırlanan Satınalma Müdürleri Endeksi (SAMEKS) verilerine göre, mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış SAMEKS Bileşik Endeksi, eylül ayında bir önceki aya göre 1,0 puan artarak 51,3 seviyesinde gerçekleşti. Bu dönemde Hizmet Sektörü SAMEKS Endeksi aylık bazda 2,8 puan artarak 50,9'a yükselirken, Sanayi Sektörü SAMEKS Endeksi önceki aya göre 3,8 puan azalışla 47,7'ye geriledi. Raporda, bileşik endeksin eylülde 51,3 seviyesinde gerçekleşmesinin ekonomik aktivitede ılımlı bir ivmelenme yaşandığına işaret ettiği belirtildi. Hizmet sektöründeki aktivitenin 50 referans değerinin üzerine çıkarak sınırlı genişleme bölgesine, sanayi sektöründeki aktivitenin ise 50 referans değerinin altına gerileyerek sınırlı daralma bölgesine geçtiği ifade edildi. Hizmet sektöründe iş hacmi, girdi alımları, stoklar ve tedarikçilerin teslim süresi alt endekslerinde önceki aya göre artış kaydedilirken, istihdam alt endeksinde gerileme yaşandı. Sanayi sektöründe ise üretim, yeni siparişler, girdi alımları, stoklar, tedarikçilerin teslim süresi ve istihdam alt endekslerinin tamamında düşüş görüldü. Raporda, alt endekslerdeki bu gelişmelerin eylülde hizmet sektöründe aktivite görünümünün iyileşerek 50 referans değerinin üzerine çıktığını, sanayi sektöründe ise önceki aya göre belirgin bir ivme kaybı yaşandığını gösterdiği kaydedildi. Sanayi sektöründe üretim alt endeksi bir önceki aya göre 3,3 puan azalarak 42,5 seviyesinde gerçekleşti. Raporda, üretim göstergesindeki bu gerilemenin sanayi faaliyetlerinin reel üretim performansındaki daralmanın belirginleştiğini gösterdiği belirtildi. Yeni siparişler alt endeksi 6,5 puan azalışla 45,8'e gerilerken, bu gelişmenin talep koşullarında belirgin bir yavaşlama bölgesine geçildiğine işaret ettiği ifade edildi. Girdi alımları alt endeksi 1,4 puan azalarak 54,5 seviyesinde gerçekleşti. Endeksin referans değerin üzerinde seyretmesinin, firmaların üretim öncesi tedarik faaliyetlerindeki artışın devam ettiğini gösterdiği aktarıldı. Stoklar alt endeksi 7,2 puan azalarak 41,3'e geriledi ve referans değerin altında kalmaya devam etti. Raporda bu görünümün firmaların stok pozisyonlarında belirgin bir daralma yaşandığına işaret ettiği kaydedildi. Tedarikçilerin teslim süresi alt endeksi 3,3 puanlık düşüşle 52,8 seviyesinde gerçekleşti. Söz konusu gelişmenin tedarik zinciri koşullarındaki sınırlı aylık zayıflamaya rağmen arz görünümünün destekleyici seyrini koruduğuna işaret ettiği belirtildi. İstihdam alt endeksi ise 1,9 puan azalarak 46,1'e geriledi. Raporda bu gerilemenin iş gücü talebinde genişleme eğiliminin oluşmadığını gösterdiği ifade edildi. Raporda, Sanayi Sektörü SAMEKS Endeksi'nin eylülde 47,7 seviyesinde gerçekleşerek 50 referans değerinin altına gerilemesinin, sektörde faaliyet koşullarında önceki aya kıyasla belirgin bir zayıflama yaşandığına işaret ettiği vurgulandı. Yeni siparişler, üretim, stoklar ve istihdam alt endekslerinin referans değerin altında seyretmesinin, sanayi sektöründeki faaliyet koşullarının talep ve üretim göstergeleri ekseninde zayıfladığını gösterdiği belirtildi. Girdi alımları ve tedarikçilerin teslim süresi alt endekslerinin 50 seviyesinin üzerinde kalmaya devam etmesine karşın, özellikle yeni siparişler ve üretim göstergelerindeki gerilemenin sektördeki faaliyet koşullarının genel görünümünü aşağı yönlü etkilediği kaydedildi. Stoklar alt endeksindeki belirgin düşüşün de sektördeki üretim ve talep koşullarındaki zayıflamanın stoklara yansıdığını gösterdiği ifade edildi. Hizmet sektöründe iş hacmi alt endeksi eylülde 0,8 puan artarak 45,9 seviyesine yükseldi. Raporda, bu artışa karşın faaliyet hacminin daralma eğiliminin sürdüğü belirtildi. Girdi alımları alt endeksi 11,0 puan artışla 63,9'a çıkarken, bunun hizmet faaliyetlerine yönelik girdi talebinde belirgin bir genişleme yaşandığını gösterdiği ifade edildi. Stoklar alt endeksi 8,4 puan artarak 51,7 seviyesine yükseldi ve referans değerin üzerine çıktı. Bu gelişmenin stok düzeylerinde artış yaşandığına işaret ettiği aktarıldı. Tedarikçilerin teslim süresi alt endeksi 1,8 puan artarak 51,0'a yükselirken, raporda tedarik süreçlerine ilişkin görünümün önceki aya göre iyileştiği kaydedildi. İstihdam alt endeksi ise 1,9 puan azalarak 46,3 seviyesinde gerçekleşti. Raporda bu gelişmenin istihdam koşullarındaki zayıf seyrin devam ettiğine işaret ettiği belirtildi. Raporun değerlendirme bölümünde, bileşik endeksin 50 referans seviyesinin üzerinde seyretmesinin ekonomik aktivitedeki sınırlı genişleme eğiliminin eylülde de sürdüğüne işaret ettiği ifade edildi. Sanayi sektöründe yeni siparişler ve üretim alt endekslerindeki belirgin düşüşlerin talep ve faaliyet koşullarının zayıfladığını gösterdiği belirtildi. Girdi alımları alt endeksinin 50 seviyesinin üzerinde kalmasının ise üretim öncesi tedarik faaliyetlerinin devam ettiğini ortaya koyduğu kaydedildi. Hizmet sektöründe girdi alımları, stoklar ve tedarikçilerin teslim süresi alt endekslerindeki yükselişin faaliyet koşullarında sınırlı toparlanma yaşandığını gösterdiği aktarıldı. İş hacmi ve istihdam göstergelerinin referans değerin altında kalmasının ise sektördeki kısmi toparlanmanın alt bileşenler itibarıyla dengeli bir görünüm oluşturmadığına işaret ettiği ifade edildi. Raporda, eylül ayı bileşik endeksinin ağustos ayında gözlenen ekonomik aktivitedeki sınırlı görünümün ardından faaliyet koşullarında ılımlı bir değişim yaşandığına işaret ettiği belirtildi. Hizmet sektörünün bileşik endeks görünümüne pozitif katkı sağladığı, özellikle girdi alımları ve stoklar alt endekslerindeki belirgin artışların sektör aktivitesindeki iyileşmeyi desteklediği ifade edildi. Sanayi sektöründe ise yeni siparişler ve üretim faaliyetlerindeki gerilemenin sektörün genel aktivite görünümünü aşağı çektiği kaydedildi. Bu gerilemenin sanayi endeksinin 50 eşik değerinin altına gerilemesine neden olduğu belirtildi. Raporda, mevcut görünümün ekonomik aktivitede hizmet sektörü kaynaklı sınırlı bir ivmelenme yaşandığına işaret ettiği ifade edildi. Gelecek dönemde sanayi sektöründe talep ve üretim dinamikleri ile hizmet sektöründeki faaliyet ve istihdam görünümünün ekonomik konjonktürün seyri açısından belirleyici olacağı vurgulandı.