İngiliz ekonomisinde yatırım alarmı: Büyüme tüketiciye emanet, gençlerde işsizlik yüzde 17,6'ya çıkıyor

İngiltere Ticaret Odası (BCC) tarafından yayımlanan son ekonomik tahmin raporu, Birleşik Krallık ekonomisinde görünümün belirsiz kalacağına işaret etti. Rapora göre ekonomi ikinci çeyrekte beklenenden daha dirençli seyretse de, yükselen enerji ve işletme maliyetleri bu yıl ve gelecek yıl büyümeyi zayıf tutacak. Büyüme 2026 ve 2027'de yüzde 1 Gayrisafi yurt içi hasılanın 2026'da yüzde 1,0 büyümesi bekleniyor; bu oran önceki tahmindeki yüzde 0,9 seviyesinin hafif üzerinde bulunuyor. Büyümenin 2027'de yüzde 1,0 seviyesinde kalması, 2028'de ise yüzde 1,3'e yükselmesi öngörülüyor. Özellikle yüksek petrol fiyatları başta olmak üzere ağır küresel zorluklara rağmen ekonominin yılın ilk altı ayında beklenenden dirençli olduğu belirtildi. Tahmin döneminde büyümeyi özel tüketim desteklerken, yatırımın katkısı azalıyor, ihracat açığı nedeniyle net ticaret ise negatif katkı yapıyor. Hizmet sektöründe bu yıl yüzde 1,5 büyüme öngörülürken, inşaat sektörünün 2026'da yüzde 1,3 daralması bekleniyor. İmalatın ise yüzde 1 büyümeyle önceki tahmindeki yüzde 0,8'in üzerinde performans göstereceği hesaplanıyor. Yatırımlar bu yıl yüzde 0,2 daralacak İşletme yatırımlarının 2026'da yüzde 0,2 daralması, 2027'de yüzde 0,4 ve 2028'de yüzde 1,2 büyümesi bekleniyor. Bu yılki rakam, ikinci çeyrekteki güçlü ONS verilerini yansıtacak şekilde önceki tahmindeki yüzde 2,2'lik daralmaya göre yukarı yönlü revize edildi. Ancak BCC anketleri KOBİ'lerde güvenin pandemiden bu yana en düşük seviyeye gerilediğini gösteriyor; bu da öngörülen iyileşmenin büyük şirketlerin yatırım hacminden kaynaklandığına işaret ediyor. Enflasyon yıl sonunda yüzde 3,6 ile zirve yapacak TÜFE enflasyonunun tahmin dönemi boyunca hedefin üzerinde kalması bekleniyor. Enflasyonun bu yılın dördüncü çeyreğinde yüzde 3,6 ile zirve yapması, ardından 2027'nin dördüncü çeyreğine kadar yüzde 2,3'e gerilemesi öngörülüyor. Önceki tahminde zirve yüzde 3,8 olarak hesaplanmıştı. Orta Doğu'daki çatışma nedeniyle yükselen hane halkı enerji maliyetleri temel etken olarak öne çıkarken, bu yaz ülkenin bazı bölgelerinde yaşanan kuraklığın ardından gıda fiyatlarından da risk geleceği belirtildi. Tahmine göre politika faizi önümüzdeki iki yıl boyunca yüzde 3,75 seviyesinde kalacak. Ancak gıda enflasyonu, yüksek enerji fiyatları ve Orta Doğu çatışmasının birleşik etkisinin faiz artırımına yol açabileceği kaydedildi. İşsizlik 2027'de yüzde 5,4'e çıkacak İşgücü piyasası son aylarda beklenenden dirençli seyretse de, işsizliğin 2026'yı yüzde 5,0 ile kapatması ve 2027'de yüzde 5,4'e ulaşması bekleniyor. Genç işsizliğinin yıl sonunda yüzde 16,6, 2027'de ise zirve yaparak yüzde 17,6 olacağı öngörülüyor. Ortalama kazanç artışının, kâr marjları sıkışan şirketler nedeniyle 2026 ve 2027'de yüzde 3,75 seviyesinde sabit kalması bekleniyor. İhracatta artış yüzde 0,4'te kalacak İngiltere ihracatının bu yıl yalnızca yüzde 0,4 büyümesi öngörülüyor. Orta Doğu gerilimindeki bir miktar yumuşamayı yansıtan bu rakam önceki tahmindeki yüzde 0,2'nin üzerinde olsa da, kalıcı bir barış anlaşmasının bulunmaması ticareti zorlaştırmaya devam edecek. İhracatın 2027'de yüzde 1,3, 2028'de yüzde 2,4 büyümesi bekleniyor. İthalatın bu yıl yüzde 1,9, 2027'de yüzde 1,7 artması öngörülürken, net ticaretin bu yıl GSYH'nin eksi yüzde 2,9'u, 2027'de eksi yüzde 3'ü düzeyinde olacağı hesaplanıyor. "Büyüme tüketime dayanıyor" BCC Ekonomi ve Analiz Direktör Yardımcısı David Bharier, büyümenin zayıf kaldığını ve yatırıma değil tüketime dayandığını, net ticaretin ise tahmin döneminin her yılında büyümeyi aşağı çektiğini belirtti. Bharier, şirketlerin yalnızca yüzde 17'sinin yatırımlarını artırdığını söylediğini, bunun pandemiden bu yana en düşük oran olduğunu ve firmaların temel etken olarak işgücü maliyetleri ile vergileri gösterdiğini aktardı. Modellemelerine göre tipik bir KOBİ için politika kaynaklı yurt içi maliyet tabanının 2016'dan bu yana yüzde 70'in üzerinde arttığını vurgulayan Bharier, yaklaşan bütçenin temel görevinin şirketlerin yatırım yapmasını, yenilik üretmesini ve ticaret yapmasını sağlamak olduğunu ifade etti. BCC Ekonomi Danışma Konseyi Başkanı Vicky Pryce ise 2026'nın güçlü başlangıcının kısa sürede geride kalacağını ve ekonominin yavaş şeritte ilerlemeye devam ettiğini belirtti. Pryce, inatçı enflasyon, zorlanan ihracat ve yüksek işsizliğin özellikle KOBİ'ler için giderek zorlaşan bir ortam yarattığını, tahminin İngiltere Merkez Bankası ve IMF'nin değerlendirmeleriyle örtüştüğünü, ancak dayanıklılığın tek başına büyümeyi hızlandırmaya yetmeyeceğini kaydetti.