Netanyahu'dan Trump'a Türkiye çağrısı: F-35 satışına izin vermeyin

İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu'nun, NATO zirvesi öncesinde ABD Başkanı Donald Trump'tan Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın İsrail karşıtı söylemlerini sınırlamasını istediği bildirildi. Axios'un İsrailli ve ABD'li yetkililere dayandırdığı haberine göre Netanyahu, cuma günü Trump ile yaptığı telefon görüşmesinde Erdoğan'ın son dönemde artan İsrail karşıtı açıklamalarından şikâyet etti. Netanyahu'nun ayrıca Trump'tan, Türkiye'nin hava kuvvetlerini modernize etmesine yardımcı olacak silah sistemlerinin satışından kaçınmasını istediği belirtildi. Trump'ın, bu hafta Ankara'da yapılacak NATO liderler zirvesi kapsamında Erdoğan ile görüşmesi bekleniyor. Reuters'a göre 7-8 Temmuz'daki zirvede savunma harcamaları, Ukrayna'ya destek, İran savaşı sonrası NATO içi gerilimler ve Türkiye'nin Washington ile savunma iş birliğini geliştirme arayışı öne çıkacak. Gündemde, Türkiye'nin savaş uçakları için yeni motorları kapsayan 700 milyon dolarlık anlaşma ve Türkiye'nin F-35 programına yeniden dönme olasılığı bulunuyor. Türkiye, Rusya'dan S-400 hava savunma sistemi satın almasının ardından 2019'da F-35 programından çıkarılmıştı. ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, geçen hafta Pentagon'un, Türkiye'nin Rus yapımı füze savunma sistemine sahip olmasına rağmen ABD'nin F-35 satışı yapmasının nasıl mümkün olabileceğini değerlendirdiğini söylemişti. Vance, Amerikan hukukuna uyum için bazı koşulların yerine getirildiğinin sertifikalandırılması gerektiğini belirterek, bu değerlendirmenin Trump'ın talimatıyla yapıldığını ifade etmişti. Netanyahu için olası silah satışlarının, Erdoğan hükümetinin İsrail'e yönelik sertleşen tutumundan bağımsız olmadığı belirtiliyor. Erdoğan geçen hafta Siyonizmi "soykırımcı bir ideoloji" olarak nitelendirmiş ve bunun Türkiye'nin varlığı açısından tehdit oluşturduğunu söylemişti. Dışişleri Bakanı Hakan Fidan da bir televizyon röportajında İsrail hükümetini "insanlığın artık taşıyamayacağı bir yük" ve "tüm dünya için sorun" olarak tanımlayarak İsrail'e uluslararası yaptırım çağrısı yapmıştı. Netanyahu, pazartesi günü Fox News'e verdiği röportajda da benzer bir çıkış yaptı. Türkiye'ye F-35 savaş uçakları ya da savaş uçakları için motor verilmemesi gerektiğini savunan Netanyahu, bunun Orta Doğu'daki güç dengesini bozacağını söyledi. Fox News'e göre Netanyahu, Erdoğan'ın İsrail'e ve diğer NATO ülkelerine yönelik tehditkâr bir tutum izlediğini öne sürdü. Axios'a konuşan bir ABD'li yetkili, Netanyahu'nun Trump'tan Erdoğan'a mesaj iletmesini istediğini belirterek, Trump'ın bu mesajı Erdoğan'a "biraz daha sakin olun" şeklinde aktarabileceğini söyledi. İsrail Başbakanlık Ofisi ve Beyaz Saray konuya ilişkin yorum yapmadı.