Almanya'da şirketler yapay zekanın çalışan ücretlerini düşürmesini bekliyor

Almanya'da yapay zekâ kullanan şirketlerin önemli bölümü, teknolojinin önümüzdeki 5 yılda çalışan ücretleri üzerinde aşağı yönlü baskı oluşturmasını bekliyor. En yüksek riskin özellikle 5 yıldan az deneyime sahip çalışanlarda olduğu belirtildi. Münih merkezli Ifo Enstitüsü'nün Haziran 2026'da yapay zekâ kullanan 3 binden fazla şirketle gerçekleştirdiği ankete göre, şirketlerin yaklaşık yarısı 5 yıldan az deneyime sahip çalışanların ücretlerinin düşmesini bekliyor. En az 5 yıllık deneyime sahip çalışanlar için ücret düşüşü öngören şirketlerin oranı ise yaklaşık %40 seviyesinde bulunuyor. Üniversite veya teknik üniversite diploması olmayan az deneyimli çalışanlarda ücret düşüşü beklentisi hizmet sektöründe %53,3, perakendede %47,9, imalatta %46,5 ve inşaatta %39 olarak ölçüldü. Daha deneyimli çalışanlarda bu oranlar sırasıyla %44,2, %41,3, %38,9 ve %31,3 oldu. Ifo araştırmacısı Anna Ruffert, şirketlerin yapay zekânın tüm çalışanların ücretlerini aynı şekilde etkilemesini beklemediğini belirterek, ücretlerde düşüş riskinin özellikle daha az deneyimli çalışanlarda yoğunlaştığını söyledi. Buna karşılık üniversite veya teknik üniversite mezunlarının yapay zekâdan ücret açısından olumlu etkilenme ihtimali daha yüksek. Şirketlerin %26'sı en az 5 yıllık deneyime sahip üniversite mezunlarının ücretlerinin yapay zekâ kullanımıyla artabileceğini belirtirken, daha az deneyimli mezunlarda bu oran %16,3 oldu. Düşük nitelikli ve az deneyimli çalışanlarda ücret artışı bekleyenlerin oranı ise yalnızca %5,9 olarak kaydedildi. Nitelikli çalışanlar için en güçlü ücret artışı beklentisi inşaat sektöründe görüldü. Yapay zekâ kullanan inşaat şirketlerinin %29,8'i 5 yıldan fazla deneyimli yüksek nitelikli çalışanların ücretlerinin artmasını beklerken, oran hizmetlerde %27,3, perakendede %24,9 ve imalatta %24,2 oldu. Ifo'nun sonuçları, İspanya'daki IESE Business School'un ABD'de 138 milyon çalışanı kapsayan araştırmasıyla da benzerlik gösterdi. Söz konusu çalışmada ChatGPT'nin piyasaya çıkmasının ardından yapay zekâya daha fazla maruz kalan şirketlerde başlangıç seviyesindeki çalışanların ücretlerinin %6,3 gerilediği, kıdemli çalışanların ücretlerinin ise büyük ölçüde sabit kaldığı veya arttığı tespit edildi.